|
Кыргыз гезиттери Кыргызский газеты |
Кыргыз китеп |
Кайрылуу каттары жана келген каттар:
Урматтуу мектептердин жетекчилери, башталгыч класс, 5-8-класстарда иштеген математика мугалимдери! Кымбаттуу балдар! Балдардын республикалык инженердик-техникалык академиясы "Алтын түйүн" башталгыч класстардын жана 5-6-класстардын окуучуларынын арасында Республикалык окуудан тышкаркы математикалык олимпиадасын (РОТМО) өткөрөт. 1-турдун тапшырмалары жана олимпиаданын шарттары "Кутбилим" газетасынын 2009-жылдын 26-ноябрындагы №42-санына жарыяланган. Эгер сиз 1-турдун тапшырмаларын али жөнөтө элек болсоңуз, анда аларды 2-турдун тапшырмалары менен кошо 2010-жылдын 1-февралына чейин төмөндөгү дарекке жөнөтсөңүз болот: 720017, Бишкек ш. 17, Манас проспектиси, №1 БРИТА "Алтын түйүн", РОТМО. E-mail: rdita.kg@list.ru Чыгарган тапшырмаларды окуучуларга тиешелүү дептерлерге аткарыш керек. Олимпиада жөнүндөгү маалыматты Балдардын республикалык инженер-техникалык академиясы "Алтын түйүндүн" (БРИТА) сайтынан табууга болот. Силерден чыгарган тапшырмаларды күтөбүз. Уюштуруу комитети 3-4 класстар үчүн маселелер. 2-тур 1. Автобуста бир жана эки орундуу отургучтар бар. Эгерде автобуста 13 киши болгондо, 9 отургуч бош калгандыгын, 10 киши болгондо 6 отургуч бош калгандыгын билет сатуучу киши байкады. Автобуста канча отургуч бар эле? 2. Китеп альбомдон чейрекке кымбат болсо, альбом китептен канчага арзан? 3. 1+3+5+ooo+995+997+999; 99-97+95-93+ooo+7-5+3-1 эсептегенди эң кыска жолун тапкыла. 4. Класста 20 парта бар, алардын ар биринде экиден көп болбогон окуучу олтурат. Эгерде бош парта болбогону менен бош орундар бар экендиги белгилүү болсо, класста канча окуучу болушу мүмкүн? 5. 8 аба шарын сатып алышы үчүн Амандын эки сому жетпей турат. Эгерде ал 5 шар сатып алса 10 сом акчасы калат. 1 шар канча турат? 6. Вини - Пухга салмагы 7кг болгон бочка бал белек кылынды. Балдын жарымын жеп бүтүргөндө, бочка балдын калганы менен салмагы 4 кг экендиги белгилүү. Бочканын салмагын тапкыла. 7. Бир жарым балык 15 сом болгондо, 5 балыктын баасын тапкыла? 8. Болот 1ден 1000 ге чейин болгон сандарды жазып чыкты. Болот канча цифра жазды? 9. Периметри 31 см болгон төрт бурчтуктун диагоналы аны периметрлери 21 см жана 30 см болгон эки үч бурчтукка бөлүп салды. Ушул диагоналдын узундугу табылсын. 10. 9 бирдей марка үчүн 11ден көп, бирок 12 ден аз, ошол эле 13 марканын баасы 15 тен көп, бирок 16 дан аз сумма талап кылынат. 1 марканын баасы канча? Задачи 2 тура. 3-4 классы 1. В автобусе имеются одноместные и двухместные сидения. Кондуктор заметил, что когда в автобусе сидело 13 человек, то 9 сидений были полностью свободными, а когда сидело 10 человек, то полностью свободными были 6 сидений. Сколько сидений было в автобусе? 2. Книга дороже альбома на четверть, на сколько альбом дешевле книги? 3. Как быстро вычислить: 1+3+5+ooo+995+997+999?; 99-97+95-93+ooo+7-5+3-1? 4. В классе 20 парт, за каждой из которых сидит не более двух школьников. Сколько может быть учеников в классе, если свободных парт нет, а свободные места имеются? 5. Тане не хватает двух рублей для покупки 8 воздушных шариков. Если она купит 5 шариков, то у неө останется 10 рублей. Сколько стоит 1 шарик? 6. Вини - Пуху подарили бочонок с мөдом массой 7 кг. Когда он съел половину мөда, то масса бочонка с остатками мөда стала 4 кг. Какова масса бочонка? 7. Полторы рыбы стоит 15 рублей. Сколько стоят 5 рыб? 8. Ваня написал все числа от 1 до 1000. Сколько цифр написал Ваня? 9. Диагональ делит четырөхугольник с периметром 31 см на 2 треугольника с периметрами 21см и 30см. Чему равна длина этой диагонали? 10. За 9 одинаковых марок уплачена сумма, большая 11, но меньшая 12 сом, а за 13 таких же марок уплачена сумма, большая 15 и меньшая 16 сом. Сколько стоит одна марка? 3-4 синфлар учун масалалар. 2 тур 1. Автобуста бир щринли ва икки щринли щтиргичлар бор. Агарда автобуста 13 одам бщлганда, 9 щтиргич бщш ыолганлиги, 10 одам бщлганда 6 щтиргич бщш ыолганлигини патта сотувчи одам кузатди. Автобуста ыанча щтиргичлар бщлган? 2. Китоб расм альбомидан чойракка ыиммат бщлса, расм альбоми китобдан ыанчага арзон? 3. 1+3+5+ooo+995+997+999?; 99-97+95-93+ooo+7-5+3-1? Ъисоблашнинг ыисыа йщлини топинг. 4. Синфда 20 парта бор, уларнинг ъар бирида иккидан кщп бщлмаган щыувчи щтиради. Агарда бщш парта бщлмагани билан бщш щринлар бор бщлганда синфда ыанча щыувчи бщлиши мумкин? 5. Тахминага 8 ъаво шар сотиб олишига 2 сщм пули етмади. Агар 5 шар оладиган бщлса, у ъолда 10 сщм ыайтими бщлади. 1 шарни наръини топинг. 6. Вини - Пухга оьирлиги 7 кг бщлган асал идиши билан совьа ыилишди. У ярмини еб бщлганда ыолган асал идиши билан 4 кг эди. Идишнинг оьирлигини топинг. 7. Бир ярим балиынинг нархи 15 сщм бщлса. 5 балиынинг наръини топинг. 8. Вадилжон 1 дан 1000 гача бщлган барча сонларни ёзиб чиыди. Вадилжон ыанча раыам ёзди? 9. Периметрии 31 см бщлган тщртбурчакни диагонали периметрлари 21 см ва 30 см бщлган иккита учбурчакка бщлади. Шу диагонални узунлигини топинг. 10. 9 бир ъил марка учун 11дан кщп, лекин 12 дан оз, шу марканинг 13 тасининг баъоси 15 дан кщп, лекин 16 дан оз пул талап ыилинади. 1 марканинг баъоси ыанча? Уважаемые руководители школ, учителя начальной школы и учителя математики, работающие в 5-8 классах! Дорогие ребята! Республиканская детская инженерно-техническая академия "Алтын түйүн" предлагает вашему вниманию задачи 2 тура Республиканской заочной математической олимпиады (РЗМО) среди учащихся начальных классов и учащихся 5-8 классов. Задания 1 тура и условия олимпиады были опубликованы в газете "Кутбилим" от 26 ноября 2009 года (№42). Если вы еще не отправили решения задачи 1 тура, то можете их вместе с решениями задачи 2 тура послать до 1 марта 2010 года по адресу: г. Бишкек, 720017, проспект Манаса №1, РДИТА "Алтын түйүн", РЗМО. E-mail: rdita.kg@list.ru Ждем ваших решений. Оргкомитет 5-6-класстар үчүн маселелер. 2-тур 1. Кекс 48 сом турат. Менде 100 сом бар эле, мен кекс, жарым кекс жана чейрек кекс сатып алдым. Канча сомум калды? 2. Жүк поезди саатына 50 км жол басканы жана узундугу 1 км экендиги белгилүү болсо, 1 км барабар болгон тоннельди канча убакытта басып өтөт? 3. Жактары натурал сан менен периметри болсо жөнөкөй сан менен белгиленген төртбурчтук барбы? 4. 1 кг уй эти 78 сом, сөөксүз эт - 90 сом, 1кг сөөк - 15 сом. 1 кг уй этинде канча грамм сөөк бар? 5. Банкка 500 сом акчага эсеп ачылды. Эгерде банк жылдык 8% төлөп бериши белгилүү болсо, канча жылдан кийин бул акча эки эсе көбөйөт? 6. Фонарик батарейкасы менен 95 сом турат. Петя болгон акчасына кайтымы жок же болбосо батарейкасыз фонарик, же төрт батарейка алышы мүмкүн. Петяда канча акча болгон? 7. Коркунучтуу вирус компьютердин эске сактоо жөндөмүн жей баштады. 1-секунд ичинде жөндөмүнүн жарымын жеп койду, 2-секунд ичинде калган эсинин үчтөн бирин жок кылды, 3- секунд ичинде сактап калынган эсинин төрттөн бирин, 4-секундада бештен бирин жок кылды. Куду ушул жерде Күчтүү Антивирус аны жокко чыгарды. Жөндөмүнүн кайсы бөлүгү куткарылып калынды? 8. 2001 жылдын 1 январы дүйшөнбү эле. 2001 жана 2050 жылдар ичинде дүйшөнбүгө караганда жекшембилер көп болгон канча жыл бар болду экен? Эсептегиле. 9. Кыры 1ге барабар болгон кубиктерден түзүлгөн параллелепипед кырлары 4, 6, 9. Үстүндөгү катмарды алып ташташ үчүн канча кичине кубиктерди алып салыш керек? 10. Үч рационализатордук сунуш киргизилди: бири чыгара турган продукцияны 50% ке арзандатат, экинчиси - 30%ке, үчүнчүсү - 20%ке арзандатат. Эгерде үч сунуштун бардыгы бир убакытта киригизилсе, продукция канча процентке арзандатылат? Задачи для 5-6 классов. 2 тур 1. Стоимость кекса 48 сом. У меня 100 сом. И я купил кекс, пол кекса и четверть кекса. Сколько денег у меня осталось? 2. Товарный поезд имеет длину 1 км и движется со скоростью 50 км/ч. За какое время он пройдёт тоннель длиной в 1 км? 3. Существует ли прямоугольник, стороны которого выражаются натуральными числами, а периметр простым числом? 4. Килограмм говядины с костями стоит 78 руб., кг говядины без костей - 90 руб., а кг костей - 15 руб. Сколько гр костей в кг говядины? 5. В банк внесён вклад в размере 500 р. Выясните, через сколько лет вклад удвоится, если банк выплачивает 8% годовых? 6. Фонарик с батарейкой стоит 95 сомов. Петя на все свои деньги без сдачи может купить или фонарик без батарейки, или 4 батарейки. Сколько у него денег? 7. Ужасный вирус пожирает память компьютера. За 1- секунду он управился с половиной памяти, за 2-секунду с одной третьей оставшейся памяти, за третью - с четвёртой того, что сохранилось, за четвёртую - с одной пятой остатка. И тут его настиг могучий Антивирус. Какая часть памяти уцелела? 8. 1 января 2001 года был понедельник. Сосчитайте количество лет между 2001 и 2050 годами, в которых воскресений больше, чем понедельников. 9. Параллелепипед с рёбрами 4, 6, 9 составлен из кубиков с ребром 1. Сколько маленьких кубиков надо удалить, чтобы убрать весь внешний слой толщиной в один кубик? 10. Подано три рационализаторских предложения: одно удешевляет выпуск продукции на 50%, другое - на 30% и третье - на 20%. На сколько процентов удешевится выпуск продукции, если осуществить все три предложения? 5-6 синфлар учун масалалар. 2 тур 1. Кекснинг наръи 48 сщм. Менда 100 сщм бор. Мен кекс, ярим кекс, чорак кексни сотиб олганим маълум бщлса, у ъолда ыанча сщм пулим ыолганлигини топинг. 2. Юк поезднинг узунлиги 1 км ва 50 км/с ъаракат ыилгани маълум бщлса, 1 км узунликдаги тоннелни ыанча ваыт ичида босиб щтади? 3. Томонлари натурал сонлар билан, периметрии эса оддий сон билан ифодаланган тщьритщртбурчак мавжудми? 4. 1 кг мол гщшти 78 сщм, суяги йщы гщшт - 90 сом, 1кг суяк - 15 сом. 1 кг мол гщштида ыанча грамм суяк бор? 5. Банкка 500 сщм пул ыщйилди. Агарда банк йиллик 8% тщлаб берганлиги маълум бщлса, ыанча йилдан кейин пул икки баробар бщлиб ыолади? 6. Фонарик батарейкаси билан 95 сом туради. Петя бор пулига ыайтими йщы ё батарейкасиз фонарикни, ё 4 батарейка сотиб олиши мумкин. Унинг ыанча пули бор? 7. Даъшатли вирус компьютернинг хотирасини ея бошлади. 1-секунда ичида хотиранинг ярмини еб юборди, 2-секунданинг ичида ыолган хотиранинг учдан бирини йщы ыилди, 3- секунданинг ичида саылаб ыолинган хотиранинг тщртдан бирини, 4-секундада бештан бирини йщы ыилди. Ва шу ерда Ыудратли Антивирус уни йщыыа чиыарди. Хотиранинг ыайси ыисми ыутыарилиб ыолинди? 8. 2001 йилнинг 1 январи душанба эди. 2001 ва 2050 йиллар ичида душанбага нисбатан якшанбалар кщп бщлган ыанча йил бор экан? Ъисобланг. 9. Ыирраси 1га баробар бщлган кубиклардан тузилган параллелепипеднинг ыирралари 4, 6, 9. Ташыаридаги ыатламни бутунлай олиб ташлаш учун нечта кичкина кубикларни олиб ташлаш керак? 10. Уч рационализаторлик таклиф бщлган: бири маъсулотни чиыарилишини 50 фоизга, бошыаси - 30 фоизга, учинчиси - 20 фоизга арзонлаштириш мумкин. Маъсулот ыанча фоизга арзонлашади, агарда уч таклиф бирданига амалга ошса?
Тагыраак көрсөткүчтөрдү Кыргыз Улуттук Банкынан табасыз: биерде >> Макала, чыгарма, жарнама...
Алексей Рощин
Назаралиев Ж.
Турсунбай Бакир уулу
Назаралиев Ж.
Кызык макала
|
|
|
| ||||||||||||||